Kısa cevap
Yapay zeka botu nedir sorusunun kısa yanıtı şöyle: Yapay zeka botu, yazılı ya da sesli mesajları anlayarak doğal dilde yanıt veren ve gerektiğinde randevu almak gibi basit işlemler yapan yazılımdır. Klasik botlar önceden hazırlanmış düğmeler ve anahtar kelimelerle çalışırken yapay zeka botları serbest yazılmış cümleyi yorumlar. İşletmeler bu botları çoğunlukla web sitesinde, WhatsApp'ta ve telefonda müşteri sorularını karşılamak için kullanır.
Yapay zeka botu nedir? Bot ve chatbot kavramları
"Bot", belirli bir işi otomatik yapan her yazılım için kullanılan genel bir kelimedir. Sohbet ederek çalışan botlara chatbot ya da Türkçesiyle sohbet botu denir. Yapay zeka sohbet botu ise bu sohbetin arkasında dili anlayan bir yapay zeka modeli bulunan türdür.
Fark, müşterinin yazdığı ilk mesajda görülür. "Pazar açık mısınız" yazan kişiye klasik bot ancak "pazar" kelimesini tanıyorsa doğru yanıt verir; "Hafta sonu uğrasam sizi bulur muyum" yazan kişiyi ise anlamayabilir. Yapay zeka botu iki cümlenin de aynı şeyi sorduğunu fark eder. Yapay zekalı sohbet botlarının işletmedeki kullanımını yapay zeka chatbot rehberimizde ayrıntılı ele aldık.
Bir mesajın bot içindeki yolculuğu
Bir restoranın web sitesine şu mesajın geldiğini düşünelim: "Yarın akşam 4 kişilik yer var mı, doğum günü kutlayacağız." Yapay zeka botu bu mesajı kabaca şu adımlardan geçirir:
- Niyet tespiti: Mesaj bir rezervasyon talebidir; ayrıca özel gün notu içerir.
- Bilgi ayıklama: Tarih (yarın), zaman dilimi (akşam), kişi sayısı (4) ve not (doğum günü) ayrıştırılır.
- Eksik bilgiyi tamamlama: Saat belli olmadığı için bot "Saat kaç gibi düşünüyorsunuz?" diye sorar.
- Kaynağa başvurma: Restoranın rezervasyon kuralları ve o akşamki uygunluk kontrol edilir.
- Yanıt ve kayıt: Uygun seçenek sunulur; müşteri onaylayınca rezervasyon kaydedilir ve özet tekrar edilir.
Bu akışta yapay zekanın asıl işi ilk üç adımdadır: dağınık bir cümleyi düzenli bilgiye çevirmek. Dördüncü adımda doğruluğu belirleyen şey modelin zekâsı değil, işletmenin verdiği bilginin güncelliğidir.
Botlar neden bazen yanlış bilgi verir?
Dil modelleri, kendilerine bilgi verilmemiş konularda bile akıcı yanıtlar üretebilir. Teknik dünyada buna "halüsinasyon" denir. Bir işletme botunda bu, var olmayan bir kampanyadan söz etmek ya da yanlış çalışma saati söylemek anlamına gelir.
Bunun çaresi, botun yanıtlarını işletmenin onayladığı bilgilere bağlamaktır. İyi kurulmuş bir bot, bilgi kaynağında bulunmayan bir soruya "Bu konuda kesin bilgi veremiyorum, isterseniz ekibimiz size dönsün" diyebilmelidir. Bot seçerken bu davranışı mutlaka deneyin.
Yapay zeka botu türleri
| Tür | Kanal | Güçlü yanı | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|---|
| Kural tabanlı menü botu | Web, mesajlaşma | Öngörülebilir, kurulumu basit | Menü dışı soruda tıkanır |
| Yapay zeka sohbet botu | Web sitesi sohbeti | Serbest soruyu anlar | Yanıtlar onaylı bilgiye bağlanmalı |
| WhatsApp botu | Müşterinin zaten kullandığı kanal | Platformun mesajlaşma kurallarına uyum | |
| Sesli bot | Telefon | Arayanla konuşarak çalışır | Gürültü, aksan ve konuşma hızı |
| İşlem yapan bot (ajan) | Birden çok kanal | Randevu ve rezervasyonu tamamlar | Yetki sınırı ve hata düzeltme yolu |
Sesli botlar, tuşlamalı telefon menülerinin yerini alan yeni kuşaktır; eski sistemle farkını IVR nedir yazısında okuyabilirsiniz. İşlem yapan botlara ise giderek daha sık "ajan" deniyor; bu kavramı AI agent nedir rehberinde açtık. WhatsApp tarafının kendine özgü kurallarını WhatsApp chatbot yazısında bulabilirsiniz.
Yapay zeka chatbot entegrasyonu ne demek?
Entegrasyon, botun başka sistemlerle konuşabilmesidir ve üç düzeyde düşünülebilir:
- Kanal entegrasyonu: Botun web sitenize bir sohbet penceresi olarak eklenmesi ya da WhatsApp hattınıza bağlanması.
- Bilgi entegrasyonu: Hizmet listesi, sık sorulan sorular ve kuralların botun yanıtlarına kaynak olacak biçimde sisteme aktarılması.
- İşlem entegrasyonu: Botun takvime, rezervasyon kaydına ya da müşteri listesine yazabilmesi.
Bir satıcı "entegrasyon var" dediğinde hangi düzeyden söz ettiğini sorun. Yalnız kanal entegrasyonu olan bir bot randevu talebini alır ama takvime işleyemez; bu durumda talebi birinin elle girmesi gerekir.
Yapay zeka chatbot nasıl kurulur?
Hazır bir hizmet kullanıyorsanız kod yazmanız gerekmez. Kurulum çoğunlukla şu sırayla ilerler:
- Botun çalışacağı kanalları seçin: web sitesi, WhatsApp, telefon ya da hepsi.
- Botun bilmesi gerekenleri tek bir belgede toplayın: hizmetler, süreler, çalışma saatleri, adres, iptal kuralları ve sık gelen sorularla yanıtları.
- Karşılama mesajını yazın ve müşterinin bir yapay zeka asistanıyla yazıştığını açıkça belirtin.
- Botun yapmayacağı işleri ve bu durumlarda müşteriden hangi bilgileri alacağını tanımlayın.
- Yayına almadan önce aşağıdaki test mesajlarıyla deneyin.
Yayından önce gönderilecek yedi test mesajı
Bir kuaför salonunun botunu sınadığınızı düşünün. Şu mesajları tek tek gönderin ve yanıtları not edin:
- "pazar gunu acik misiniz": Türkçe karakter kullanılmamış, küçük harfli mesajı anlıyor mu?
- "Yarın 3 gibi gelsem olur mu, yok yok perşembe daha iyi": Fikir değişikliğini yakalıyor mu?
- "Fön kaç para, bir de otopark var mı?": Tek mesajdaki iki soruyu da yanıtlıyor mu?
- "Geçen hafta aldığım randevuyu iptal etmek istiyorum": Mevcut kaydı bulabiliyor mu?
- "Hamileyim, bu boya bana zarar verir mi?": Sağlıkla ilgili soruda yorum yapmadan talebi ekibe bırakıyor mu?
- "Bir yetkiliyle görüşmek istiyorum": İletişim bilgisini alıp talebi kaydediyor mu?
- "Kampanyanız hâlâ sürüyor mu?": Bilgi kaynağında olmayan konuda uydurmak yerine dürüst bir yanıt veriyor mu?
Bot her mesajda en iyi yanıtı vermek zorunda değil; ama hiçbirinde bilgi uydurmamalı ve müşteriyi çıkmazda bırakmamalı.
ProAsistan'ın sohbet botu web sitesinde ve WhatsApp'ta ne yapar?
ProAsistan'ın yazılı kanaldaki asistanı, web sitenizdeki sohbet penceresinde ve WhatsApp'ta müşterilerinizle yazışır. Soruları sizin tanımladığınız bilgilere göre yanıtlar; randevu oluşturur, değiştirir ya da iptal eder. İsteyen müşteri randevu bağlantısıyla saatini kendisi de seçebilir. Aynı asistan telefonda sesli olarak da çalışır; böylece müşteriniz hangi kanaldan gelirse gelsin sizin tanımladığınız bilgilerle karşılanır.
Botun yanıtlayamadığı bir konuda müşterinin adı, numarası ve ne istediği kaydedilir; size yalnız geri dönmek kalır. Sohbet tarafının ayrıntıları web sitesi ve WhatsApp için yapay zeka chatbot sayfamızda yer alıyor.
Yapay zeka botu nedir sorusunun en pratik cevabını kendi müşteri mesajlarınızla deneyerek alırsınız. Yukarıdaki yedi test mesajını yanınıza alın ve ücretsiz demo talep edin; botun bunlara nasıl yanıt verdiğini birlikte görelim.
ProAsistan'ı kendi işletmenizle deneyin
Telefon, WhatsApp ve web sohbetinden gelen randevu taleplerini nasıl karşıladığını demo görüşmesinde gösterelim.